หมอเจด นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราช นครราชสีมา ได้ให้ความรู้ด้านสุขภาพ เกี่ยวกับ เรื่องกลางคืนร่างกายเตือนมะเร็งยังไง?เช็กอาการก่อนพลาดสัญญาณสำคัญ!
1. เหงื่อออกตอนกลางคืนจนเสื้อหรือที่นอนเปียก ทั้งที่ห้องไม่ได้ร้อน
เหงื่อออกตอนนอนธรรมดาเกิดได้ครับ
- อากาศร้อน
- ห่มผ้าหนา
- กินของเผ็ด
- ดื่มแอลกอฮอล์
- วัยทอง
หรือติดเชื้อบางอย่าง ทั้งหมดทำให้เหงื่อออกกลางคืนได้ แต่ถ้าเป็นแบบ ตื่นมาเสื้อเปียก หมอนหรือผ้าปูเปียก ต้องเปลี่ยนเสื้อกลางดึก และเกิดซ้ำหลายคืนโดยหาสาเหตุไม่ได้ อันนี้ผมอยากให้หาสาเหตุครับ
แต่ผมย้ำอีกทีนะครับ เหงื่อออกกลางคืน ≠ มะเร็ง สิ่งที่น่าสนใจคือ เหงื่อออกมากผิดปกติ + เป็นต่อเนื่อง + มีอาการอื่นร่วมด้วย ตรงนี้ต่างกันมากครับ
2. น้ำหนักลดทั้งที่ไม่ได้ตั้งใจ แล้วกลางคืนยิ่งรู้สึกเพลียผิดปกติ
บางคนดีใจ ไม่ได้ลดอาหารเลย แต่น้ำหนักลงตั้ง 5 กิโล ถ้าตั้งใจลดอยู่ก็เป็นอีกเรื่อง แต่ถ้ากินเท่าเดิม ใช้ชีวิตเหมือนเดิม แล้วน้ำหนักค่อยๆ หายไปเอง ผมไม่อยากให้ดีใจอย่างเดียว เพราะน้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุเป็นหนึ่งในอาการที่ต้องหาต้นเหตุ โดยเฉพาะถ้ามาพร้อม กินได้น้อยลง อ่อนเพลีย ไข้ เหงื่อออกกลางคืน หรือมีอาการผิดปกติอื่นร่วมด้วย
มะเร็งบางชนิดสามารถทำให้น้ำหนักลดได้จากหลายเหตุ ทั้งการใช้พลังงานของร่างกายที่เปลี่ยนไป การอักเสบ และความอยากอาหารที่ลดลง ถ้าจะให้เห็นภาพชัดขึ้น มะเร็งต่อมน้ำเหลืองบางชนิดใช้เกณฑ์น้ำหนักลด มากกว่า 10% ภายใน 6 เดือนโดยไม่ได้ตั้งใจ เป็นหนึ่งในอาการสำคัญที่เรียกว่า B symptoms ด้วย แต่ไม่ต้องรอให้ถึง 10% แล้วค่อยตรวจนะ ถ้าน้ำหนักลดต่อเนื่องจนตัวเองเริ่มสงสัย ผมว่าคำว่า ทำไมมันลด? สำคัญกว่าคำว่า ลดไปกี่กิโลแล้ว?
3. ไอเรื้อรังหรือไอจนตื่นกลางคืน โดยเฉพาะถ้ามีเลือดปน
อาการไอตอนกลางคืนเจอได้บ่อยมาก กรดไหลย้อนก็ไอได้ ภูมิแพ้ก็ไอได้ หอบหืดก็ไอได้ ติดเชื้อทางเดินหายใจก็ไอได้ ดังนั้นไอตอนกลางคืนไม่ได้แปลว่าเป็นมะเร็งปอด แต่ถ้าไอแบบเดิม ไม่ยอมหายสักที จากหนึ่งสัปดาห์ เป็นสองสัปดาห์ แล้วลากต่อไปเรื่อย ๆ หรือเสียงไอเปลี่ยนจากเดิม หอบง่ายขึ้น เจ็บหน้าอก น้ำหนักลด และโดยเฉพาะถ้า ไอเป็นเลือด อันนี้ไม่ควรปล่อย เพราะอาการไอที่ต่อเนื่องหรือเปลี่ยนแปลงจากเดิม เป็นหนึ่งในอาการที่ใช้เป็นสัญญาณให้ตรวจเพิ่มเติม โดยเฉพาะในคนที่สูบบุหรี่หรือเคยสูบบุหรี่มานาน กลางคืนบางครั้งช่วยให้เราเห็นอาการชัด กลางวันยุ่งจนไม่ทันสังเกต
4. ปวดตอนกลางคืนบ่อยขึ้น จนตื่นจากการนอน
อันนี้ต้องแยกดี ๆ ปวดหลังหลังยกของ ปวดข้อจากใช้งาน ปวดกล้ามหลังออกกำลังกาย พวกนี้เจอได้ทั่วไป แต่ถ้าเป็นอาการปวดที่ไม่เคยเป็นมาก่อน หนักขึ้นเรื่อย ๆ พักแล้วก็ยังไม่ดี หรือปวดจนปลุกเราตื่นกลางคืนซ้ำ ๆ
ผมจะอยากหาสาเหตุ ไม่ได้หมายความว่า ปวดกลางคืน = มะเร็งกระดูก แบบนั้นแรงเกินจริง แต่ความปวดที่ผิดไปจากรูปแบบเดิมของเรา โดยเฉพาะถ้ามาพร้อมน้ำหนักลด ก้อนผิดปกติ อ่อนแรง หรือมีประวัติมะเร็งเดิม เป็นอาการที่ไม่ควรปล่อยผ่าน เพราะมะเร็งสามารถทำให้เกิดความปวดได้หลายตำแหน่ง ขึ้นกับอวัยวะที่เกี่ยวข้อง
5 ตื่นกลางคืนเพราะต้องเข้าห้องน้ำบ่อยผิดจากเดิม
การลุกมาปัสสาวะกลางคืนเกิดจากหลายเรื่อง ดื่มน้ำก่อนนอนเยอะ กินยาขับปัสสาวะ เบาหวาน ต่อมลูกหมากโต ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ ดังนั้นไม่ได้หมายถึงมะเร็ง
แต่ถ้าพฤติกรรมปัสสาวะเปลี่ยนชัดเจน เช่น ต้องลุกบ่อยขึ้นเรื่อย ๆ ปัสสาวะลำบาก มีเลือดในปัสสาวะ ปวดเวลาปัสสาวะ หรือรู้สึกปวดอยากปัสสาวะผิดปกติ แบบนี้ต้องหาสาเหตุ เพราะความผิดปกติของการปัสสาวะและเลือดในปัสสาวะเป็นหนึ่งในอาการที่ต้องตรวจต่อ ไม่ว่าจะมาจากการติดเชื้อ นิ่ว ต่อมลูกหมาก หรือโรคอื่นรวมถึงมะเร็ง บางชนิดก็ตาม โดยเฉพาะคำว่า เลือด ผมไม่อยากให้รอดูเอง
6. มีเลือดออกผิดปกติที่เห็นชัดตอนเข้าห้องน้ำกลางคืน
บางคนไม่ได้เห็นอาการจนกระทั่งตอนกลางคืน เข้าห้องน้ำแล้วเห็น ถ่ายเป็นเลือด ถ่ายดำ ปัสสาวะมีเลือด ผู้หญิงหลังหมดประจำเดือนแล้วกลับมีเลือดออกอีก ตรงนี้ไม่ควรสรุปเองว่าริดสีดวง กระเพาะ กระเพาะปัสสาวะอักเสบ หรือฮอร์โมน เพราะเลือดออกผิดปกติมีสาเหตุได้หลายอย่าง และบางสาเหตุต้องตรวจเร็ว
อาการเลือดออกผิดปกติ เช่น เลือดออกทางทวารหนัก เลือดในปัสสาวะ หรืออาเจียนเป็นเลือด ถูกจัดเป็นหนึ่งในสัญญาณทั่วไปที่ควรได้รับการประเมิน โดยเฉพาะถ้าเกิดซ้ำ ปริมาณเพิ่ม มีซีด อ่อนเพลีย น้ำหนักลด หรือมีประวัติครอบครัวมะเร็ง แบบนี้อย่ารอให้เลือดเยอะก่อน
